Correcte benaming

(* = met uitsterven bedreigd)
Genus FORPUS Boie, 1858 – DWERGPAPEGAAIEN | Forpus coelestis (Lesson, 1847) Grijsrugdwergpapegaai

De naam Forpus werd door Dr Heinrich Boie bedacht. Het woord stamt vermoedelijk van het Latijnse woord forpex = tang. het doelt vermoedelijk op het feit, dat deze vogelsoorten over een snavelvorm beschikken die de papegaaiachtigen kenmerkt.


Forpus conspiccillatus (Lafresnaye, 1848) | Oogringdwergpapegaai | Brildwergpapegaai

  • F. c. caucae (Chapman, 1915) Cauca oogringdwergpapegaai
  • F. c. conspicillatus (Lafresnaye, 1848) Zie nominaatvorm
  • F. c. metae Borrero & Camacho 1961 Meta oogringdwergpapegaai

Forpus cyanopygius (Souancé, 1856) | Mexicaanse dwergpapegaai | Blauwstuitdwergpapegaai

  • F. c. cyanopygius (Souancé, 1856) Zie nominaatvorm
  • F. c. insularis (Ridgway, 1888) Tres-Marias blauwstuitdwergpapegaai
  • F. c. pallidus (Brewster, 1889) Sonora blauwstuitdwergpapegaai

Forpus passerinus (Linnaeus, 1758) | Groenstuitdwergpapegaai

  • F. p. cyanochlorus (Schlegel, 1864) Roraima groenstuitdwergpapegaai
  • F. p. cyanophanes (Todd, 1915) Rio Hacha groenstuitdwergpapegaai
  • F. p. deliciosus (Ridgway, 1888) Prachtgroenstuitdwergpapegaai
  • F. p. passerinus (Linnaeus, 1758) Zie nominaatvorm
  • F. p. viridissimus (Lafresnaye, 1848) Venezolaanse groenstuitdwergpapegaai

Forpus sclateri (G.R. Gray, 1859) | Sclater’s dwergpapegaai | Zwartsnaveldwergpapegaai

  • F. s. eidos Peters, 1937 Bleke zwartsnaveldwergpapegaai
  • F. s. sclateri (G.R. Gray, 1859) Zie nominaatvorm

Forpus xanthops (Salvin, 1895) Geelmaskerdwergpapegaai

Forpus xanthopterygius (Spix, 1824) Blauwvleugeldwergpapegaai

  • F. x. crassirostris (Taczanowski, 1883) Diksnavel blauwvleugeldwergpapegaai
  • F. x. flavescens (Salvadori, 1891) Boliviaanse blauwvleugeldwergpapegaai
  • F. x. flavissimus (Hellmayr, 1929) Ceara blauwvleugeldwergpapegaai

Forpus Spengeli (Hartlaub, 1885) Spengel’s blauwvleugeldwergpapegaai

  • F. x. spengeli * (Hartlaub, 1885) Spengel’s blauwvleugeldwergpapegaai

Bleekgele blauwvleugeldwergpapegaai

  • F. x. olallae Gyldenstolpe, 1941 Olalla blauwvleugeldwergpapegaai
  • F. x. xanthopterygius (Spix, 1824) Zie nominaatvorm

De correcte benaming voor Forpussen en de (Latijnse) betekenis hiervan

Door het eerste artikel van de werkgroep over de Forpus xanthopterygius spengeli kwamen we in contact met Dhr Harrie van der Linden. Dhr v.d. Linden is één van de vaste redactionele medewerkers van het blad “De Vogelgids” en attendeerde ons op de correcte naamweergave van de Forpussen. Met andere woorden: hoe moet nu een vogelnaam juist geschreven worden in artikelen over vogels en dan in het bijzonder over onze Forpussen.

Ik citeer:

    Wat mij een beetje stoort is dat u in een voorlichtingsartikel als dit de wetenschappelijke benaming niet altijd schrijft zoals het moet. Wetenschappelijke benamingen dienen steeds in schuinschrift te worden geschreven, de naam van het genus met een hoofdletter, de soortnaam en eventuele naam van de ondersoort met een kleine letter, vervolgens de naam van degene die de vogel voor het eerst beschreef en tot slot het jaartal waarin dat plaatsvond.

    Voorbeeld:
    Forpus xanthopterygius spengeli (Hartlaub 1885) of zoals in de nieuwste visie Forpus spengeli (Hartlaub 1885). Een goede Nederlandse naam zou dan zijn Spengel’s dwergpapegaai dus letterlijk uit het Latijn en vernoemd naar de Duitse wetenschapper Dr. Johann Wilhelm Spengel (1852-1921).

Verder wil ik onderstaande Naam verklaringen niet aan u onthouden

Naam Betekenis
Coelestis Coelem = hemel coelestis = hemels, buitengewoon, treffend
Conspicilliatus Conspicere = laten zien, bekijken, opvallen, in het oog vallen
Conspicillum Uitkijk
Conspicillatus In overdragende zin uit het Latijn vertaalt: voorzien met een opvallende oogomgeving
Caucae Cauca is een rivier in het westen van Colombia
Metae Meta is eveneens een rivier in Colombia die met zijn onderloop door de provincie Meta vloeit en uitmondt in de Orinoco rivier
Cyanopygius Stamt oorspronkelijk van de het Griekse woorden kyáneos = staalblauw, zwartblauw, donkerkleurig en pygaîon = stuit
Insularis Insula = eiland – insularis = eiland(en)bewoner
Pallidus Bleek, geelachtig
Passerinus Passer = mus
Passerinus Op een mus gelijkend (bedoeld is natuurlijk het stemgeluid van de mus)
Cyanochlorus Stamt oorspronkelijk van het Griekse kyános = staalblauw, zwartblauw, donkerkleurig
Chlorós Groen, groenachtig
Cyanophanes Stamt oorspronkelijk van de het Griekse woorden kyáneos = staalblauw, zwartblauw, donkerkleurig en phaînein = tonen, laten zien
Deliciosus Komt van het Latijnse woord deliciosus = fijn, uitgelezen
Viridissimus Stamt van het Latijnse woord viridis = groen
Viridissimus Zeer groen (overtreffende trap van viridis)
Sclateri Genoemd naar Dr Philip Lutleu Sclater
Eidos Stamt oorspronkelijk van het Griekse eídos = gestalte, oorspronkelijk beeld, schoonheid
Xanthops Stamt oorspronkelijk van de Griekse woorden xanthós = goudgeel en óps = oog, gezicht, aanschijn
Xanthopterygius Stamt oorspronkelijk van de Griekse woorden xanthós = goudgeel en ptéryx = vleugel, veer
Crassirostris Stamt van de Latijnse woorden crassus = dik, plomp en rostrum = snavel
Crassirostris Diksnavel
Flavescens Stamt van de Latijnse woorden flavus = geel, goudgeel en escens = in een geringere graad van een eigenschap = vrij vertaald: enigszins opgebleekt
Flavissimus Geel, goudgeel – flavissimus = zeer geel
Olallae Deze ondersoort is genoemd naar Alfonso Olalla, een van de grootste dierverzamelaars van de vorige eeuw en ontdekker van deze naar hem genoemde ondersoort
Spengeli Genoemd naar Dr Johann Wilhelm Spengel
Conspicilliatus Conspicere = laten zien, bekijken, opvallen, in het oog vallen

Zoals u ziet komt er heel wat informatie op u af om het goed te doen, als Nederlandse Forpussen Club hebben wij dan ook de intentie uitgesproken om dit op de correcte wijze te doen. Dit draagt alleen maar bij aan het verder professionaliseren van ons clubblad ‘News For(p)us

Met dank aan de website www.psittaciformes.nl van de heer Harrie van der Linden.

Hugo Weijers